{"id":1485,"date":"2020-09-21T18:09:24","date_gmt":"2020-09-21T15:09:24","guid":{"rendered":"https:\/\/tasmarket.com\/haber\/?p=1485"},"modified":"2025-03-05T01:44:50","modified_gmt":"2025-03-04T22:44:50","slug":"kayrak-tasi-nedir-nerelerde-kullanilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/kayrak-tasi-nedir-nerelerde-kullanilir\/","title":{"rendered":"Kayrak Ta\u015f\u0131 Nedir, Nerelerde Kullan\u0131l\u0131r"},"content":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye, do\u011fal ta\u015f zengini bir \u00fclke. Hemen hemen t\u00fcm \u015fehirlerinde i\u015flemeye uygun bir ta\u015f \u00e7e\u015fidi mevcut. \u00d6zellikle Anadolu co\u011frafyas\u0131nda bulunan do\u011fal ta\u015f \u00e7e\u015fitlerini insano\u011flu binlerce y\u0131ld\u0131r yap\u0131lar\u0131nda kullanmak suretiyle bar\u0131nma ihtiyac\u0131n\u0131 gidermi\u015ftir. Evlerde do\u011fal ta\u015f kullan\u0131m\u0131n\u0131n bu derece yayg\u0131n olmas\u0131n\u0131n ana nedeni sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir yap\u0131 malzemesi olmas\u0131ndan ileri gelmektedir. \u00d6te yandan bir\u00e7ok do\u011fal ta\u015f cinsi yal\u0131t\u0131m de\u011feri ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131ndan ayr\u0131ca bir tercih unsuru haline gelmi\u015ftir. Do\u011fal ta\u015flar k\u0131\u015f mevsiminde evleri \u0131l\u0131k tutarken yazlar\u0131 ise daha serin tutmaktad\u0131r. Uygulanabilirli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan da kolay bir \u00fcr\u00fcn olan do\u011fal ta\u015flar\u0131n yap\u0131lar\u0131m\u0131zda en s\u0131k kullan\u0131lan \u00e7e\u015fitlerinden bir tanesi de kayrak ta\u015flar\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle Denizli, Mu\u011fla, U\u015fak ve K\u00fctahya illerinde bol \u00e7e\u015fit ve rezerve ev sahipli\u011fi yapan bu do\u011fal ta\u015f \u00e7e\u015fidi g\u00fcn\u00fcm\u00fczde hem \u00fclke i\u00e7inde hem de yurt d\u0131\u015f\u0131nda olduk\u00e7a albenisi y\u00fcksek bir do\u011fal ta\u015f \u00e7e\u015fidi olarak \u00f6n plana \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Kayrak ta\u015flar\u0131 yap\u0131s\u0131 ve b\u00fcnyesinde bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 mineral \u00e7e\u015fitlili\u011fi ile birbirinden farkl\u0131l\u0131k arzetmektedirler. De\u011ferleri de bu kriterlere ba\u011fl\u0131 olarak birbirinden ayr\u0131\u015fmaktad\u0131rlar. \u00d6rne\u011fin kuvars i\u00e7erikli kayrak ta\u015flar\u0131 hem simli yap\u0131s\u0131 ile daha \u015f\u0131k bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc ortaya koyarken ayn\u0131 zamanda da kalkerik yap\u0131daki kayrak ta\u015flar\u0131na nazaran daha uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fcd\u00fcrler. Kayrak ta\u015f\u0131 ocaklar\u0131 di\u011fer mermer maden ocaklar\u0131na g\u00f6re daha farkl\u0131 bir yap\u0131da olup \u00e7\u0131kar\u0131lma i\u015flemi de \u00e7ok farkl\u0131d\u0131r. Maden sahas\u0131nda yay\u0131l\u0131m \u015fekline g\u00f6re a\u00e7\u0131lan ayna k\u0131r\u0131c\u0131l\u0131 ekskavat\u00f6rler taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131ld\u0131ktan sonra moloz vaziyetteki ta\u015f k\u00fctlesi k\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Darbe alan kaya\u00e7lar, k\u0131r\u0131c\u0131n\u0131n \u015fiddeti ile pul pul da\u011f\u0131lmaktad\u0131r. Daha sonra bu kaya\u00e7lar ise kayrak ta\u015f\u0131 ustalar\u0131n\u0131n \u00e7eki\u00e7 ve mur\u00e7 yard\u0131m\u0131 ile ay\u0131rma i\u015fleminden sonra kal\u0131nl\u0131klar\u0131na g\u00f6re da\u011f\u0131l\u0131m yap\u0131ld\u0131ktan sonra ebatlar\u0131na g\u00f6re s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131larak paletlere dizilmektedir. Bir usta 1-3 cm kal\u0131nl\u0131ktaki kayrak ta\u015f\u0131ndan bir g\u00fcnde yakla\u015f\u0131k 2 ton kayrak ta\u015f\u0131 \u00fcretebilmektedir. 1 ton kayrak ta\u015f\u0131 cins ve yap\u0131s\u0131na g\u00f6re de\u011fi\u015fik m2 lerde metraj \u00e7\u0131kartabilirler. \u00d6rne\u011fin Bodrum kayrak ta\u015f\u0131n\u0131n 1-3 cm aras\u0131 kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndaki kayrak ta\u015f\u0131 yakla\u015f\u0131k 13 m2 alan kaplarken, Bay\u0131nd\u0131r kayrak ta\u015f\u0131 20 m2 yer kaplamaktad\u0131r. Bu tamamen iki ta\u015f aras\u0131ndaki yap\u0131sal farkl\u0131l\u0131klardan kaynaklanmaktad\u0131r. \u00d6rnek vermek gerekirse bodrum kayrak genel olarak Baynd\u0131r kayra\u011f\u0131na nazaran daha kal\u0131n olup genelde 3 cm kal\u0131nl\u0131k dolay\u0131ndad\u0131r, Bay\u0131nd\u0131r kayrak ta\u015f\u0131nda ise 1 tonluk kayrak ta\u015f\u0131 paletinde\u00a0 1 cm kal\u0131nl\u0131kta ta\u015f yakla\u015f\u0131k yar\u0131 yar\u0131yad\u0131r. Bu nedenle daha fazla metraj yapmaktad\u0131r. \u00d6te yandan Bodrum kayrak ta\u015f\u0131n\u0131n yap\u0131s\u0131 kamburla\u015fmaya m\u00fcsait oldu\u011fundan y\u00fcr\u00fcme konforu a\u00e7\u0131s\u0131ndan dezavantajl\u0131d\u0131r. Kalibrasyon a\u00e7\u0131s\u0131ndan da Bodrum kayrak ta\u015f\u0131 di\u011fer kayrak \u00e7e\u015fitlerine g\u00f6re daha heterojendir. Bodrum kayrak ta\u015f\u0131 sar\u0131, siyah ve sar\u0131 siyah kar\u0131\u015f\u0131k renkli olarak yay\u0131l\u0131m g\u00f6stermektedir. Yine Mu\u011fla ili \u00e7evresinde \u00e7\u0131kan bir di\u011fer kayrak ta\u015f\u0131 cinsi de Mu\u011fla Fosilli ismiyle bilinen kayrak ta\u015f\u0131d\u0131r. Yap\u0131sal olarak bodrum ta\u015f\u0131n\u0131n sar\u0131 rengine yak\u0131n bir tonda \u00e7\u0131kan bu kayrak ta\u015f\u0131 \u00fczerinde ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 fosil yaprak desenler sebebiyle \u00e7ok fazla tercih edilmektedir. \u00d6yle ki kimi ressam ve di\u011fer sanat\u00e7\u0131lar Mu\u011fla fosilli kayrak ta\u015f\u0131n\u0131 i\u015flemi\u015fler ve bu do\u011fal ta\u015f\u0131n \u00fczerine resim yapmaktad\u0131rlar. Mu\u011fla ili s\u0131n\u0131rlar\u0131nda bir di\u011fer kayrak ta\u015f\u0131 \u00e7e\u015fidi ise Kavakl\u0131dere\u2019 de bulunan g\u00fcm\u00fc\u015f kayrak ta\u015f\u0131d\u0131r. Bu kayrak ta\u015f\u0131 cinsi ise g\u00fcm\u00fc\u015f ile mavi renk aras\u0131ndaki tonlarda yay\u0131l\u0131m seyrindedir. Mu\u011fla G\u00fcm\u00fc\u015f kayrak ta\u015f\u0131 olarak piyasada isim yapm\u0131\u015f bu do\u011fal ta\u015f da yine 3 cm kal\u0131n\u0131\u011fa daha yatk\u0131n bir d\u00fczeydedir.<\/p>\n<p>Mu\u011fla \u2018 da \u00e7\u0131kan belli ba\u015fl\u0131 kayrak \u00e7e\u015fitlerini s\u0131ralad\u0131k. Dilerseniz biraz da \u0130zmir ili s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7erisinde \u00e7\u0131kan ve tercih edilen kayrak \u00e7e\u015fitlerinden bahsedelim. \u0130zmir\u2019 de bulunan kayrak ta\u015f\u0131 \u00e7e\u015fitleri genel olarak ince ve nispeten di\u011fer kayrak cinslerine nazaran daha k\u00fc\u00e7\u00fck par\u00e7ac\u0131klar halindedir. Bay\u0131nd\u0131r ve \u00d6demi\u015f il\u00e7elerinde yay\u0131l\u0131m g\u00f6steren bu kayrak ta\u015flar\u0131 renk olarak limon sar\u0131s\u0131, beyaz, gri ve duman rengi tonlar\u0131ndad\u0131r. Do\u011fan\u0131n insano\u011flunun ayaklar\u0131 alt\u0131na serdi\u011fi binlerce nimetten bir tanesi olan kayrak ta\u015flar\u0131 bu b\u00f6lgede daha profesyonel bir \u015fekilde i\u015flenmekte ve kimi\u00a0 Avrupa \u00fclkelerine ihra\u00e7 edilmektedir. Hem ince hem de kal\u0131n yap\u0131da \u00fcr\u00fcn verebilen \u0130zmir kayrak ta\u015flar\u0131 ayr\u0131ca kalem kayrak olarak bilinen \u00e7\u0131ta kayrak ta\u015flar\u0131 konusunda da olduk\u00e7a verimli bir yap\u0131da yer almaktad\u0131r.\u00a0 Genel \u00e7er\u00e7evede bahsetmek gerekirse bu kayrak ta\u015f\u0131 ocaklar\u0131ndan d\u00f6\u015femelik kayrak ta\u015f\u0131, kaplamal\u0131k kayrak ta\u015f\u0131, duvar \u00f6rmek i\u00e7in uygun olan yap\u0131 ta\u015flar\u0131, s\u0131ra duvar yapmak i\u00e7in kullan\u0131lan kalem kayrak ta\u015flar\u0131 ve seramik kayrak ta\u015f\u0131 olarak i\u015flenmek \u00fczere 1 cm kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda,\u00a0 40 cm + en ve boyunda ebatlamaya uygun kayrak \u00e7e\u015fitleri \u00e7\u0131kar\u0131lmaktad\u0131r. Hem renk hem de ebat \u00e7e\u015fitlili\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck zenginli\u011fe sahip olan \u0130zmir kayrak ta\u015flar\u0131 ayr\u0131ca bir\u00e7ok kamu ihalelerinde Bay\u0131nd\u0131rl\u0131k pozlar\u0131nda tercih edilmektedir.<\/p>\n<p>\u0130zmir kayrak ta\u015flar\u0131 ile ba\u015fa ba\u015f kalitede yer alan bir di\u011fer kayrak ta\u015f\u0131 cinsleri ise Denizli ilinde yer almaktad\u0131r. Denizli ili s\u0131n\u0131rlar\u0131nda \u00e7\u0131kan kayrak ta\u015flar\u0131 da kendi i\u00e7erisinde birbirinden farkl\u0131 yap\u0131da yer almaktad\u0131r. Denizli\u2019 nin Bekilli il\u00e7esinde bulunan kayrak ta\u015f\u0131 ocaklar\u0131n\u0131n baz\u0131lar\u0131 kuvars yap\u0131da iken baz\u0131lar\u0131 ise kil\/kalker yap\u0131dad\u0131r. Bu nedenle Denizli kayrak ta\u015f\u0131 ocaklar\u0131 heterojen yap\u0131dad\u0131r. Dayan\u0131m a\u00e7\u0131s\u0131ndan simli kayrak ta\u015flar\u0131, kalkerik yap\u0131daki kayrak ta\u015flar\u0131na g\u00f6re fiziksel \u00e7\u00f6z\u00fclme konusunda daha mukavemetlidir. Bu nedenle kalibrasyon a\u00e7\u0131s\u0131ndan da kuvars i\u00e7erikli bu simli kayrak ta\u015flar\u0131 daha d\u00fczg\u00fcn ve adeta seramik k\u0131vam\u0131nda seyretmektedir. Kalibrasyonun homojenli\u011finin\u00a0 en b\u00fcy\u00fck avantaj\u0131 ebatlamaya daha m\u00fcsait bir yap\u0131da olmas\u0131yla ili\u015fkilidir. Nihayetinde ebatl\u0131 kayrak ta\u015flar\u0131 d\u00f6\u015fenme esnas\u0131nda kal\u0131nl\u0131k farkl\u0131l\u0131klar\u0131na g\u00f6re daha kolay veya daha zor uygulanmaktad\u0131r. Kuvars i\u00e7erikli simli kayrak ta\u015flar\u0131 ebatlama i\u015fleminde di\u011fer kalkerik yap\u0131daki kayrak ta\u015flar\u0131na g\u00f6re daha zor kesilmektedir. Ta\u015f\u0131n yap\u0131s\u0131ndaki kuvars ve mika kesim testeresini olduk\u00e7a kasmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca kuvarsit kayrak ta\u015flar\u0131 di\u011fer \u00f6zellikteki kayrak ta\u015flar\u0131na nazaran kat kat daha fazla \u00f6m\u00fcrl\u00fcd\u00fcr. Bekilli kayrak ta\u015flar\u0131 sar\u0131, kahverengi, ye\u015fil ve gri renkte yay\u0131l\u0131m g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p>Ezc\u00fcmle do\u011fal ta\u015f ocaklar\u0131ndan ekskavat\u00f6r vas\u0131tas\u0131yla \u00f6zel uygulamalarla \u00e7\u0131kart\u0131lan ve de\u011fi\u015fik teknik ve y\u00f6ntemlerle i\u015flenen, tamamen do\u011fal ve \u00f6zel bir ta\u015ft\u0131r. Yap\u0131 sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn her t\u00fcrl\u00fc\u00a0 i\u00e7 ve d\u0131\u015f duvar kaplamalar\u0131nda kullan\u0131labildi\u011fi gibi, barbek\u00fc, \u015f\u00f6mine,\u00a0 f\u0131r\u0131n ve baca gibi alanlarda, yaya ve ara\u00e7 yollar\u0131 ile park ve bah\u00e7e d\u00fczenlemelerinde tercih edilebilir.<\/p>\n<p>Sar\u0131, kahverengi, gri, a\u00e7\u0131k ye\u015fil, kirli beyaz, bordo, k\u0131rm\u0131z\u0131 renkler birbirine girmi\u015f \u015fekilde ve \u00fczeri &#8221;ku\u015fkonmaz bitkisi fosili&#8221; g\u00f6r\u00fcn\u00fcml\u00fc, siyah dentrik bir yap\u0131yla kapl\u0131d\u0131r. Genelde renkleri kar\u0131\u015f\u0131k olup renk ayr\u0131m\u0131 yap\u0131lamamaktad\u0131r.<\/p>\n<p>A\u015f\u0131nmaya dayan\u0131kl\u0131d\u0131r. Kaymama \u00f6zelli\u011fi ile \u0131slak zeminler i\u00e7in ideal bir malzemedir. Bir\u00e7ok kayrak ta\u015f\u0131 cinsi Is\u0131 farkl\u0131l\u0131klar\u0131ndan, mevsim de\u011fi\u015fikliklerinden (don olaylar\u0131 vb.) etkilenmez.<\/p>\n<p><strong>Kayrak ta\u015flar\u0131<\/strong> ihracat kalemi olarak da do\u011fal ta\u015f sekt\u00f6r\u00fcnde \u00f6nemli bir yer tutmaktad\u0131r. \u00d6zellikle Avrupa ve Amerika\u2019 ya ihracat\u0131 yap\u0131lan kayrak ta\u015flar\u0131 genelde serbest form olarak diogonal ama\u00e7l\u0131 \u015fa\u015f\u0131rtmal\u0131 d\u00f6\u015femeler i\u00e7in ebatl\u0131 olarak talep edilmektedir. Kayrak ta\u015flar\u0131 son on y\u0131ll\u0131k s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde devlet ve \u00f6zel konut projelerinde de s\u0131kl\u0131kla tercih edilmeye ba\u015flanm\u0131\u015f ve yap\u0131 sekt\u00f6r\u00fcnde kendine sa\u011flam bir yer edinmi\u015ftir. Yap\u0131 malzeme bilgisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan <strong>kayrak ta\u015f\u0131<\/strong>n\u0131n tan\u0131t\u0131m\u0131n\u0131n bug\u00fcne kadar yeterince yap\u0131lamamas\u0131 bu g\u00fczide do\u011fal ta\u015f\u0131n yap\u0131 sekt\u00f6r\u00fcnde haketti\u011fi yeri alamamas\u0131na sebep olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye, do\u011fal ta\u015f zengini bir \u00fclke. Hemen hemen t\u00fcm \u015fehirlerinde i\u015flemeye uygun bir ta\u015f \u00e7e\u015fidi mevcut. \u00d6zellikle Anadolu co\u011frafyas\u0131nda bulunan do\u011fal ta\u015f \u00e7e\u015fitlerini insano\u011flu binlerce y\u0131ld\u0131r yap\u0131lar\u0131nda kullanmak suretiyle bar\u0131nma ihtiyac\u0131n\u0131 gidermi\u015ftir. Evlerde do\u011fal ta\u015f kullan\u0131m\u0131n\u0131n bu derece yayg\u0131n olmas\u0131n\u0131n ana nedeni sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir yap\u0131 malzemesi olmas\u0131ndan ileri gelmektedir. \u00d6te yandan bir\u00e7ok do\u011fal ta\u015f cinsi<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2408,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[36],"tags":[],"class_list":["post-1485","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-dogal-taslar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1485","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1485"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1485\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2408"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1485"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1485"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tasmarket.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1485"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}